look inside

LOOK INSIDE / İÇİNE BAK!

20 Mayıs / May -02 Haziran / June 2010
Soyer Kültür Sanat Fabrikası - İzmir

İçine Bakmak

Bazen bir kitabı okuduğumuzda değiştiğimizi hissederiz. Kapağını kaldırmadan önceki biz ile okuduktan sonra o kapağı kapatan biz aynı kişi değilizdir sanki. Ya da, bir film, bir şarkı veya bir resim o güne kadar hep içinde olduğumuz bir şeyi bir anda başkalaştırabilir hatta içinde yaşadığımız kente ya da yakınımızdaki bir insana başka bir gözle bakmamıza neden olur. Sanatın örtük anlamlandırmaları, baktığımız şeyin ardındaki eylem ve duyguları fark etmemizi sağlar. Sanat yapıtı aslında detaylara gizlenmiş anlamların aracısıdır.

Milan Kundera’nın “Yavaşlık” adlı kitabında, gündelik bir eylem olarak, lavaboda birikmiş bulaşık artıklarını temizlemek üzerine bir paragraf yer alır. Yemekten kalan artıkları temizlerken hissettiğimiz iğrenme ile arınma arasındaki gelgit anlatılır. Sıradan bir bulaşık yıkama seansında lavaboda birikmiş yemek artıklarını temizlemek, eylemin kendisi kadar sıradandır. Sıklıkla yaşadığımız bu tür çelişkili duygular, yaşamın sıradanlığı içinde kaybolur gider... Gündelik eylemlerimizde de duygularımızın döngüsü bazen olumludan daha olumluya doğru seyreder. İki ayağımız üzerinde durabildiğimiz o ilk andan bu yana yürümek, ayaklarımızın sıradan bir fonksiyonu olmuştur. Artık yürürken bunu ilk başardığımız andaki alkışları ve sevinç çığlıklarını duymayız. Bu olağanüstü becerimiz yaşamın gündelik eylemleri içinde normalleşir, dikkat çekmez. Oysa bir bahar gününde yeni biçilmiş çimlerin kokusu, sıradanlaşmış yürüme eylemimize keyif katar ve bize ayaklarımızı yeniden hatırlatır.

Basit gündelik eylemlerimizin derinliklerine, varolma gibi, yaşamın anlamı gibi daha derin soruların sinmiş olduğunu fark ettiğimizde, detayların önemine ilişkin daha derinlikli düşünme fırsatı yakalamış oluruz. Sanat nesnesi çok katmanlı yapısı ile düşünce ve duyguların saklandıkları yerden çıkmalarına olanak sağlar. Gösterilenin ötesinde toplumsal ve bireysel bilincimizin derinliklerine doğru bir kapıyı aralar. Bakışımızı yönelttiğimiz dışımızdaki dünya birden bire içimizdeki dünyaya doğru evrilir. Bu duygu bize, iyi bir seyyahın, yolculuğun tadını yollara çıkmadan da hissedebileceğini anlatır. Burada yapılması gereken tek şey bakışımızı ona yöneltmektir. Yapıtla geçirdiğimiz sürede zaman daha yavaş akar ve unuttuğumuz anlar yeniden canlanır. “LOOK INSIDE / İÇİNE BAK!” sadece bu sergideki çalışmalar için değil genel olarak tüm yapıtlar için bir öneri niteliği taşır. Özellikle bu sergide sanatçıların gündelik hayattan seçtikleri imgeler detaylarda kaybolan duygu ve düşünceleri tekrar canlandırmak açısından yüzeyin içine bakmayı talep etmektedir. Sanki her biri, “Gel bir de burdan bak! Benziyor mu senin dünyana?” der gibidir…


To look inside

When we read a book, we sometimes feel that we have changed. Its like we are not the same person who lifted its first page and then closed after reading all. Or, a movie, a song or a painting can transform something that we have always been in it up to now; even it causes us to look with another eye to our city we live in or a person who is near us. The implied meanings of art provide us to realize the action and feelings behind the thing we are looking at. An art of work is indeed a tool of meanings which are hidden in the details.
In “La lanteur” book of Milan Kundera, as a daily action, there is a paragraph written on cleaning the wastes of backlog dirty dishes. Flux and reflux between the feeling of disgust and getting clean that we feel while we wash the dirty dishes. In an ordinary washing session, washing the dishes in the lavatory is ordinary as much as the action itself. These kinds of contradictory feelings that we have gone through frequently vanish in the simplicity of life. Also in our daily actions, the cycle of our feelings sometimes turn to more positive from positive. Since the first moment that we had stood on our two legs, walking has turned out to be an ordinary function of our legs. We don’t hear the applauses and joy scream at the time when we first succeeded it. This our extraordinary talent of us gets normal in the actions of daily life and it doesn’t attract attention. But in a spring day, the smell of fresh cut grass gives our walking action pleasure which is ordinary and reminds our legs to us.

When we realize that deeper questions such as existing, the meaning of life penetrated into our simple daily actions, we have an opportunity to think deeper about the importance of the details. With its multilayered structure, the object of art makes the feelings and thoughts to get out from the place where they are hiding. It opens a door to the depths of our individual and social conscious beyond what’s shown. This feeling tells us that a good voyager can feel the taste of the journey without getting on the roads. The only thing which is needed to be done here is to direct our looking to it. The time passes slower at the time we spend with the work and the moments we forgot awake. “LOOK INSIDE/ İÇİNE BAK” carries an offer feature for not only the works in this exhibition but also for all works generally. Especially in this exhibition, the images that the artist chose from daily life demand to look into the surface in order to awaken the feelings and thoughts which are lost in the details. Each of them is like they say “come, look from here! Does it look like your world?